Gdy mówimy o sytuacji nierealnej albo mało prawdopodobnej, po if stawiamy Past Simple. W drugiej części stoi would i bezokolicznik: If I had more time, I would learn Spanish. Gdy przeszłość mogła potoczyć się inaczej, po if używamy Past Perfect: If I had known, I would have called.
Po polsku obie części mają często formę z „by”: „Gdyby Tom miał czas, uczyłby się”. Po angielsku would stoi tylko w części bez if.
Kiedy używamy drugiego i trzeciego trybu
- Nierealna teraźniejszość: If I lived by the sea, I would swim every day. W rzeczywistości tak nie jest.
- Mało prawdopodobna przyszłość: If I won the lottery, I'd buy a boat.
- Rada: If I were you, I would take the job.
- Przeszłość, której nie było, z had i would have: If we had left earlier, we wouldn't have missed the train.
- Życzenia dotyczące teraźniejszości: I wish I knew the answer.
Gdy mówimy o realnych możliwościach w przyszłości, po if używamy Present Simple, a w drugiej części will: If it rains, we'll stay at home. Te zdania opisuje strona „Zdania z if i when”.
Reguła i przykłady
01if + Past Simple, would: gdyby
Gdy mówimy o sytuacji wyobrażonej, po if stawiamy Past Simple. W drugiej części używamy would i bezokolicznika bez to.
Nie chodzi o przeszłość, tylko o coś nierealnego teraz albo mało prawdopodobnego później.
IfIhadmore time,I'dlearnSpanish
- What would you do if you lost your phone?Co byś zrobił, gdybyś zgubił telefon?
- If I had a car, I could drive you home.Gdybym miał samochód, mógłbym cię odwieźć do domu.
W mowie zwykle używamy form skróconych: 'd zamiast would i wouldn't zamiast would not.
- She wouldn't go if it rained.Nie poszłaby, gdyby padało.
- We'd be happy if you came.Cieszylibyśmy się, gdybyś przyszedł.
Po polsku obie części mają formę z „by”: „Gdyby Tom miał czas, uczyłby się”. Po angielsku would stoi tylko w drugiej części (nie: If I would have more time).
02Rady: if I were you
Gdy komuś coś radzimy, mówimy If I were you, czyli „na twoim miejscu”, a potem I'd albo I wouldn't.
W tej frazie po podmiocie I stawiamy were. W rozmowie ludzie mówią też If I was you.
IfIwereyou,I'daskTom
- If I were you, I wouldn't buy it.Na twoim miejscu nie kupiłbym tego.
- I'd take a taxi if I were you.Na twoim miejscu wziąłbym taksówkę.
Mówimy If I were you, a nie If I am you. Słowa would też tu nie dodajemy (nie: If I would be you).
03Realne czy nierealne: if I win, if I won
Z if mówimy o rzeczach możliwych i o rzeczach mało prawdopodobnych. Różnicę pokazują formy w obu częściach zdania.
Gdy coś może się naprawdę zdarzyć, po if stawiamy Present Simple. W drugiej części używamy will.
IfIwin,I'llbuya car
- If it rains, we'll stay in.Jeśli będzie padać, zostaniemy w domu.
Gdy coś jest mało prawdopodobne albo niemożliwe, po if stawiamy Past Simple. W drugiej części używamy wtedy would, nie will.
IfIwon,I'dbuya boat
| Może się zdarzyć | Mało prawdopodobne albo niemożliwe |
|---|---|
| If Tom calls, I'll tell him | If I were rich, I'd travel a lot |
| If I see Anna, I'll ask her | If I found a wallet, I'd call the police |
| If we're late, we'll take a taxi | If I lived in Rome, I'd learn Italian |
Po polsku po „jeśli” mówimy o przyszłości w czasie przyszłym: „Jeśli zdam, będę świętować”. Po angielsku po if używamy wtedy Present Simple (nie: If I will pass).
04Żal, że jest inaczej: I wish + Past Simple
Gdy czegoś teraz żałujemy, po I wish stawiamy Past Simple. Present Simple i would tu nie pasują.
Chodzi o teraźniejszość, nie o przeszłość: I wish I knew znaczy „Szkoda, że nie wiem”.
IwishIhadmore free time
- I wish I knew the answer.Szkoda, że nie znam odpowiedzi.
- I wish it wasn't so cold.Szkoda, że jest tak zimno.
Po I wish zamiast słowa can stawiamy could.
- I wish I could swim.Szkoda, że nie umiem pływać.
Polskie „Żałuję, że nie mam samochodu” ma przeczenie. Po angielsku mówimy bez przeczenia: I wish I had a car.
05if + Past Perfect, would have: o przeszłości
O przeszłości, której nie da się zmienić, po if mówimy w Past Perfect. W drugiej części używamy would have i III formy czasownika.
Mówimy o czymś, co naprawdę się nie wydarzyło. Po if nie stawiamy tu słowa would.
IfI'dknown,Iwould have come
- She would have called if she'd had time.Zadzwoniłaby, gdyby wtedy miała czas.
Forma skrócona 'd może oznaczać had albo would. Po if oznacza had, a w drugiej części would.
- We'd have won if you'd played.Wygralibyśmy, gdybyś wtedy zagrał.
- If you'd told me, I'd have come.Gdybyś mi wtedy powiedział, przyszedłbym.
Po polsku zdanie „Gdybym wiedział, przyszedłbym” pasuje i do teraźniejszości, i do przeszłości. O przeszłości po angielsku mówimy If I had known, nie If I knew.
06unless: jeśli nie
Słowo unless znaczy „jeśli nie”. Po nim o przyszłości mówimy w Present Simple, podobnie jak po if.
Przeczenie jest już w samym słowie unless.
We'llbe lateunlessweleavenow
- Unless it rains, we'll play tennis.Jeśli nie będzie padać, zagramy w tenisa.
- I won't go unless you come too.Nie pójdę, chyba że ty też pójdziesz.
Po unless nie dodajemy przeczenia: unless you hurry (nie: unless you don't hurry).
Typowe błędy
Forma would po if. Po polsku obie części mają formę z „by”. Po angielsku would stoi tylko w drugiej części: If I had more time (nie: If I would have more time).
Forma am w radzie. Mówimy If I were you, a nie If I am you. Słowa would też tu nie dodajemy (nie: If I would be you).
Niepasujące formy. Formy obu części muszą do siebie pasować: If I won, I'd buy a boat (nie: If I won, I will buy a boat).
Jedna forma dla teraźniejszości i przeszłości. Po polsku „Gdybym wiedział, przyszedłbym” pasuje i do teraźniejszości, i do przeszłości. O przeszłości po angielsku mówimy If I had known, nie If I knew.
Przeczenie po I wish. Polskie „Żałuję, że nie mam samochodu” ma przeczenie. Po angielsku mówimy bez przeczenia: I wish I had a car.
Podwójne przeczenie z unless. Po unless nie dodajemy przeczenia: unless you hurry (nie: unless you don't hurry).
Pierwszy czy drugi tryb
Formy czasowników pokazują, jak bardzo prawdopodobna jest sytuacja.
- If I win, I'll buy a boat. Wygrana jest możliwa.
- If I won, I'd buy a boat. Wygrana jest mało prawdopodobna, to raczej marzenie.
Zdanie If I won dotyczy teraźniejszości albo przyszłości, chociaż forma won jest przeszła. Przeszłość pokazują dopiero formy had i would have.